Hàng trăm hồ sơ mua nhà ở xã hội tại Đồng Nai bị rà soát

Thanh tra TP Đồng Nai kiến nghị rà soát hàng trăm hồ sơ đăng ký mua nhà ở xã hội tại ba dự án sau khi phát hiện nhiều thông tin về nơi làm việc, bảo hiểm xã hội và thu nhập không khớp với dữ liệu được cơ quan chức năng cung cấp. Riêng tại dự án nhà ở xã hội ở phường Long Thành, 107 hồ sơ được xác nhận bởi doanh nghiệp không phải nơi người đăng ký làm việc, trong khi 151 trường hợp không có dữ liệu tham gia bảo hiểm xã hội tại doanh nghiệp đã xác nhận hồ sơ.

Nhiều hồ sơ không khớp dữ liệu bảo hiểm và thu nhập

Kết luận thanh tra số 09/KL-TT ngày 19/6/2026 của Thanh tra TP Đồng Nai được thực hiện đối với việc triển khai chương trình phát triển nhà ở xã hội và các dự án đang thực hiện trên địa bàn. Ba dự án được đưa vào kiểm tra gồm dự án chung cư nhà ở xã hội thuộc khu dân cư theo quy hoạch tại phường Long Thành, dự án nhà ở xã hội thuộc khu dân cư Thái Thành - Thuận Lợi và dự án nhà ở xã hội tại khu đất 1,4 ha ở phường Long Bình Tân, nay thuộc phường Long Hưng.

Vốn đắt, hàng bán chậm: Áp lực dòng tiền đang đè nặng lên doanh nghiệp bất động sản

Cao tốc Bến Lức - Long Thành dự kiến thông xe toàn tuyến tháng 9

Đề xuất thu hồi đất nếu chủ đầu tư để dự án chậm quá 60 tháng

Kết quả cho thấy một số hồ sơ có thông tin về đối tượng, nơi làm việc, quá trình tham gia bảo hiểm xã hội hoặc điều kiện thu nhập không trùng khớp với dữ liệu được cơ quan thuế, bảo hiểm xã hội và các doanh nghiệp cung cấp cho đoàn thanh tra.

Đáng chú ý nhất là dự án nhà ở xã hội tại phường Long Thành do Công ty cổ phần Long Thành Riverside làm chủ đầu tư. Dự án gồm 4 tòa chung cư cao 7 tầng, với tổng cộng 628 căn hộ. Tuy nhiên, danh sách chủ đầu tư gửi Sở Xây dựng có 677 hồ sơ được xác định là hợp lệ, cao hơn số căn hộ công bố mở bán. Trong số này có 69 hồ sơ không còn nhu cầu mua.

Qua đối chiếu, đoàn thanh tra phát hiện 107 hồ sơ được xác nhận về đối tượng và thu nhập bởi doanh nghiệp không phải nơi người đăng ký làm việc hoặc tham gia bảo hiểm xã hội. Ngoài ra, 151 trường hợp được doanh nghiệp xác nhận thu nhập nhưng cơ quan bảo hiểm xã hội không có dữ liệu tham gia của những người này tại chính doanh nghiệp xác nhận.

Một nhóm khác gồm 29 hồ sơ có mức thu nhập thực nhận bình quân trong năm 2025 cao hơn mức quy định để được hưởng chính sách nhà ở xã hội.

Những con số này không đồng nghĩa tất cả trường hợp đều đã được xác định có hành vi gian lận. Theo thông tin từ kết luận được báo chí dẫn lại, phạm vi và thời gian thanh tra có giới hạn nên đoàn chưa thể làm việc trực tiếp với toàn bộ người đăng ký. Vì vậy, với một số trường hợp, cơ quan thanh tra mới có thể xác định giấy xác nhận chưa bảo đảm, cần tiếp tục kiểm tra, xác minh.

Quy trình mở bán và tiếp nhận hồ sơ cũng có nhiều điểm cần chấn chỉnh

Vấn đề tại dự án Long Thành không chỉ nằm ở hồ sơ của người mua.

Theo kết luận thanh tra, chủ đầu tư công khai thông tin mở bán chậm 91 ngày so với quy định. Trong hai đợt mở bán đầu năm 2026, thời gian tiếp nhận hồ sơ chỉ kéo dài một ngày, trong khi quy định yêu cầu thời gian tiếp nhận tối thiểu 30 ngày.

Khi lượng hồ sơ đăng ký vượt số căn hộ được mở bán, chủ đầu tư cũng không thực hiện việc bốc thăm lựa chọn người mua theo quy định.

Một điểm khác được thanh tra chỉ ra là khoản tiền đặt cọc. Có khách hàng đã nộp 50 triệu đồng để đăng ký nhu cầu mua nhà ở xã hội. Thanh tra cho rằng việc thu khoản tiền này đối với những căn hộ có giá trị dưới 1 tỷ đồng đã vượt giới hạn 5% giá bán theo quy định được viện dẫn trong kết luận.

Những vấn đề này cho thấy việc xét duyệt nhà ở xã hội không chỉ phụ thuộc vào hồ sơ người mua. Quy trình công bố thông tin, tiếp nhận hồ sơ, lập danh sách và xử lý khi số lượng người đăng ký vượt nguồn cung cũng quyết định tính minh bạch của cả quá trình.

Hai dự án khác cũng xuất hiện hồ sơ chưa bảo đảm

Tại dự án nhà ở xã hội thuộc khu dân cư Thái Thành - Thuận Lợi, đoàn thanh tra rà soát hồ sơ do 16 doanh nghiệp xác nhận thu nhập cho 76 người đăng ký mua.

Kết quả, 13 doanh nghiệp xác nhận đã ký giấy xác nhận đối tượng và điều kiện thu nhập cho 73 người, nhưng những người này không có thông tin tham gia bảo hiểm xã hội tại các doanh nghiệp đã xác nhận.

Tình trạng tương tự cũng được ghi nhận tại dự án nhà ở xã hội trên khu đất 1,4 ha ở khu vực Long Bình Tân, nay thuộc phường Long Hưng. Có 5 doanh nghiệp xác nhận hồ sơ cho 5 trường hợp đăng ký mua, trong đó 3 trường hợp không có dữ liệu tham gia bảo hiểm xã hội tại các doanh nghiệp xác nhận.

Việc các thông tin trong hồ sơ không trùng với dữ liệu bảo hiểm xã hội không tự động chứng minh người mua không đủ điều kiện. Tuy nhiên, đây là cơ sở để cơ quan chức năng phải kiểm tra lại hồ sơ trước khi xác định chính thức quyền mua nhà ở xã hội.

Đây cũng là lý do kết luận thanh tra tập trung vào yêu cầu rà soát thay vì chỉ xử lý trên hồ sơ giấy tờ ban đầu.

Bài toán lớn hơn nằm ở khâu xác định đúng người được hưởng chính sách

Nhà ở xã hội được triển khai nhằm hỗ trợ những nhóm đối tượng đáp ứng các điều kiện theo quy định. Vì vậy, khâu xác định người đủ điều kiện có ý nghĩa quan trọng không kém việc xây dựng thêm nguồn cung.

Nếu một hồ sơ kê khai sai về thu nhập, nơi làm việc hoặc tình trạng tham gia bảo hiểm xã hội nhưng vẫn được đưa vào danh sách đủ điều kiện, người thực sự có nhu cầu và đáp ứng đầy đủ tiêu chí có thể phải cạnh tranh với những trường hợp chưa được xác minh đầy đủ.

Ngược lại, nếu chỉ dựa vào một điểm không khớp giữa hồ sơ và dữ liệu mà kết luận ngay người mua vi phạm thì cũng không phù hợp với bản chất của hoạt động thanh tra. Một số trường hợp cần được xác minh trực tiếp với người đăng ký, doanh nghiệp, cơ quan thuế và cơ quan bảo hiểm xã hội.

Vấn đề vì vậy nằm ở khả năng đối chiếu dữ liệu giữa các bên trước khi phê duyệt danh sách người mua.

Đồng Nai đang tăng mạnh nguồn cung nhà ở xã hội

Vụ việc xảy ra trong thời điểm Đồng Nai đang đẩy nhanh chương trình phát triển nhà ở xã hội.

Theo thông tin được công bố sau kết luận thanh tra, địa phương đang triển khai nhiều dự án nhà ở xã hội, trong đó có những dự án quy mô lớn dành cho người lao động tại các khu vực tập trung nhiều khu công nghiệp.

Riêng dự án nhà ở xã hội tại khu đất 1,4 ha ở phường Long Hưng, Sở Xây dựng công khai kế hoạch mở bán 864 căn hộ trong năm 2026, diện tích từ khoảng 43,38 đến 64,82 m2, giá bán được công bố từ 22,3 đến 24,5 triệu đồng/m2.

Khi nguồn cung nhà ở xã hội tăng, số lượng người đăng ký cũng có thể tăng theo. Điều đó khiến yêu cầu minh bạch từ khâu công bố thông tin, tiếp nhận hồ sơ đến xác minh điều kiện người mua trở nên quan trọng hơn.

Nguồn cung lớn nhưng quy trình xét duyệt thiếu chặt chẽ sẽ không giải quyết được vấn đề tiếp cận nhà ở của người có nhu cầu thực.

Thanh tra kiến nghị rà soát lại hồ sơ và tăng minh bạch

Từ những tồn tại được phát hiện, Thanh tra TP Đồng Nai kiến nghị Chủ tịch UBND thành phố chỉ đạo Sở Xây dựng phối hợp với các đơn vị liên quan và chủ đầu tư ba dự án kiểm tra, rà soát các hồ sơ có dấu hiệu chưa phù hợp.

Các chủ đầu tư cũng được yêu cầu nghiêm túc kiểm điểm và chấn chỉnh những tồn tại trong quá trình triển khai.

Đối với những người đã ký hợp đồng mua nhà ở xã hội, việc rà soát tiếp theo có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Trường hợp cơ quan chức năng xác định người mua không đáp ứng điều kiện về đối tượng hoặc điều kiện mua, thuê mua theo quy định thì hợp đồng có thể bị xử lý theo quy định pháp luật.

Thanh tra thành phố cũng yêu cầu tăng cường minh bạch, phòng ngừa tiêu cực trong quá trình xét duyệt, mua bán và cho thuê nhà ở xã hội.

Điểm đáng chú ý sau cuộc thanh tra không chỉ là hàng trăm bộ hồ sơ cần được kiểm tra lại, mà còn là yêu cầu thay đổi cách xác minh người mua. Khi dữ liệu về thu nhập, việc làm, bảo hiểm xã hội và tình trạng nhà ở được đối chiếu chặt chẽ hơn, chính sách nhà ở xã hội mới có cơ sở để phân bổ đúng đối tượng và hạn chế tranh chấp phát sinh về sau.